ตัวอย่างข้อสอบ IC P3 ฟิวเจอร์สและออปชัน พร้อมเฉลยทีละขั้น (โจทย์แต่งใหม่ 6 ข้อ)

ตัวอย่างข้อสอบ IC P3 จำนวน 6 ข้อที่แต่งขึ้นใหม่ตามหัวข้อในคู่มือการทดสอบ ครอบคลุมกำไรขาดทุนของฐานะซื้อและฐานะขายฟิวเจอร์ส ราคาตามต้นทุนการถือครอง กำไรของ call จุดคุ้มทุนของ put และความต่างของฟิวเจอร์สกับฟอร์เวิร์ด พร้อมเฉลยทีละขั้น

โดย วรัญชัย ยิ่งคำนึง (Boom) · เผยแพร่ครั้งแรก 4 ตุลาคม 2569 · ตรวจทานล่าสุด 4 ตุลาคม 2569

ข้อคำนวณของ P3 ไม่ได้ใช้สูตรยาว แต่ต้องประกอบตัวเลขหลายตัวให้ครบ วิธีฝึกที่ได้ผลคือตอบเองก่อน แล้วดูเฉลยทีละขั้นว่าตัวเลือกที่ผิดเกิดจากการลืมอะไร โจทย์ทุกข้อด้านล่างกำหนดตัวคูณไว้ในโจทย์ ไม่ได้อ้างสเปกของสัญญาจริง

ข้อ 1 — กำไรขาดทุนของฐานะซื้อฟิวเจอร์ส (บท 2)

ผู้ลงทุนเปิดฐานะซื้อ (long) สัญญาฟิวเจอร์สของดัชนี 2 สัญญา ที่ระดับ 900 จุด และปิดฐานะที่ 912 จุด สัญญามีตัวคูณ 200 บาทต่อจุด ผลกำไรขาดทุนก่อนค่าธรรมเนียมเป็นเท่าใด

1. กำไร 2,400 บาท
2. กำไร 4,800 บาท
3. กำไร 24 บาท
4. ขาดทุน 4,800 บาท

เฉลย: ข้อ 2

• ส่วนต่าง = 912 − 900 = 12 จุด
• กำไร = 12 × 200 × 2 = 4,800 บาท
• ข้อ 1 ลืมคูณจำนวนสัญญา · ข้อ 3 ลืมตัวคูณ · ข้อ 4 กลับทิศทางของฐานะ (เป็นผลของฐานะขาย)

ข้อ 2 — ราคาฟิวเจอร์สตามต้นทุนการถือครอง (บท 2)

ดัชนีอ้างอิงอยู่ที่ 1,000 จุด อัตราดอกเบี้ย 3% ต่อปี อัตราเงินปันผลตอบแทนของดัชนี 1% ต่อปี สัญญาเหลืออายุ 6 เดือน ราคาฟิวเจอร์สตามทฤษฎีโดยใช้สูตรอย่างง่ายแบบดอกเบี้ยคงต้น F = S × [1 + (r − d) × T] เป็นเท่าใด

1. 1,020 จุด
2. 1,015 จุด
3. 1,010 จุด
4. 990 จุด

เฉลย: ข้อ 3

• ต้นทุนการถือครองสุทธิ = 3% − 1% = 2% ต่อปี
• อายุสัญญา 6 เดือน = 0.5 ปี → 2% × 0.5 = 1%
• F = 1,000 × 1.01 = 1,010 จุด
• ข้อ 1 ลืมปรับตามอายุสัญญา (คิดเต็มปี) · ข้อ 2 ลืมหักเงินปันผล (3% × 0.5) · ข้อ 4 กลับเครื่องหมาย

ข้อ 3 — กำไรขาดทุนของฐานะขายฟิวเจอร์ส (บท 2)

ผู้ลงทุนเปิดฐานะขาย (short) สัญญาฟิวเจอร์สของดัชนี 3 สัญญา ที่ระดับ 950 จุด และปิดฐานะที่ 938 จุด สัญญามีตัวคูณ 200 บาทต่อจุด ผลกำไรขาดทุนก่อนค่าธรรมเนียมเป็นเท่าใด

1. ขาดทุน 7,200 บาท
2. กำไร 2,400 บาท
3. กำไร 36 บาท
4. กำไร 7,200 บาท

เฉลย: ข้อ 4

• ฐานะขายกำไรเมื่อราคาปิดต่ำกว่าราคาที่เปิดฐานะ
• ส่วนต่าง = 950 − 938 = 12 จุด
• กำไร = 12 × 200 × 3 = 7,200 บาท
• ข้อ 1 กลับทิศทางของฐานะ (เป็นผลของฐานะซื้อ) · ข้อ 2 ลืมคูณจำนวนสัญญา · ข้อ 3 ลืมตัวคูณ

ข้อ 4 — กำไรของผู้ซื้อ call ณ วันหมดอายุ (บท 3)

ผู้ลงทุนซื้อ call option 1 สัญญา ราคาใช้สิทธิ 900 จุด จ่ายค่าพรีเมียม 15 จุด ณ วันหมดอายุราคาที่ใช้ชำระราคาเท่ากับ 930 จุด ตัวคูณ 200 บาทต่อจุด กำไรสุทธิเป็นเท่าใด

1. 6,000 บาท
2. 9,000 บาท
3. 3,000 บาท
4. ขาดทุน 3,000 บาท

เฉลย: ข้อ 3

• มูลค่าเมื่อใช้สิทธิ = 930 − 900 = 30 จุด
• หักค่าพรีเมียม = 30 − 15 = 15 จุด
• กำไรสุทธิ = 15 × 200 = 3,000 บาท
• ข้อ 1 ลืมหักค่าพรีเมียม · ข้อ 2 บวกค่าพรีเมียมแทนการหัก · ข้อ 4 กลับเครื่องหมาย

ข้อ 5 — จุดคุ้มทุนของผู้ซื้อ put (บท 3)

ผู้ลงทุนซื้อ put option ราคาใช้สิทธิ 900 จุด จ่ายค่าพรีเมียม 12 จุด จุดคุ้มทุน ณ วันหมดอายุอยู่ที่ระดับใด

1. 912 จุด
2. 888 จุด
3. 900 จุด
4. 12 จุด

เฉลย: ข้อ 2

• ผู้ซื้อ put ได้ประโยชน์เมื่อราคาลดลงต่ำกว่าราคาใช้สิทธิ
• จุดคุ้มทุน = ราคาใช้สิทธิ − ค่าพรีเมียม = 900 − 12 = 888 จุด
• ข้อ 1 ใช้สูตรของ call (ราคาใช้สิทธิ + ค่าพรีเมียม) · ข้อ 3 ไม่คิดค่าพรีเมียม

ข้อ 6 — ฟิวเจอร์สต่างจากฟอร์เวิร์ดอย่างไร (บท 2)

ข้อใดเป็นลักษณะของสัญญาฟิวเจอร์สที่ต่างจากสัญญาฟอร์เวิร์ด

1. คู่สัญญาตกลงเงื่อนไขกันเองได้ทุกข้อ
2. ซื้อขายกันโดยตรงนอกตลาดที่เป็นทางการ
3. เป็นสัญญามาตรฐาน ซื้อขายในตลาดที่เป็นทางการ และมีสำนักหักบัญชีเป็นคู่สัญญา
4. ไม่มีการวางหลักประกัน

เฉลย: ข้อ 3

• ฟิวเจอร์สเป็นสัญญามาตรฐานที่ซื้อขายในตลาดที่เป็นทางการ มีสำนักหักบัญชีเข้ามาเป็นคู่สัญญา และมีการปรับมูลค่าฐานะรายวัน
• ข้อ 1 และ 2 เป็นลักษณะของฟอร์เวิร์ด · ข้อ 4 ไม่ถูก เพราะฟิวเจอร์สมีระบบหลักประกัน

จุดที่มักคิดพลาดในข้อคำนวณ P3

• ตัวคูณ — ส่วนต่างเป็นจุด ต้องคูณตัวคูณจึงเป็นบาท
• จำนวนสัญญา — โจทย์มักให้มากกว่า 1 สัญญา
• ทิศทางของฐานะ — ฐานะซื้อกำไรเมื่อราคาขึ้น ฐานะขายกำไรเมื่อราคาลง
• ค่าพรีเมียม — ผู้ซื้อออปชันต้องหักค่าพรีเมียมออกจากมูลค่าเมื่อใช้สิทธิ

สรุป

ทั้ง 6 ข้ออยู่ในบทที่ 2 และ 3 ซึ่งรวมกันเป็น 28 จาก 50 ข้อของ P3 ดูสัดส่วนครบทั้ง 5 บทได้ที่ IC P3 สอบอะไร เนื้อหานี้เพื่อการฝึกทำโจทย์ ไม่ใช่คำแนะนำซื้อขายสัญญาซื้อขายล่วงหน้า